Họa Viên Kiến Trúc: Công Việc, Lương Và Cách Lên Kiến Trúc Sư

Họa viên kiến trúc là cửa vào nghề dễ tiếp cận nhất của ngành kiến trúc: không bắt buộc bằng kiến trúc sư chính quy, tuyển quanh năm, và học nghề chủ yếu qua việc thật. Nhưng đây cũng là vị trí dễ mắc kẹt nhất nếu bạn không chủ động. Bài này nói thẳng về công việc, mức lương, và cách đi từ họa viên lên kiến trúc sư.

Họa viên kiến trúc thực sự làm gì

Họa viên nhận phương án đã được duyệt và biến nó thành hồ sơ kỹ thuật thi công được. Công việc gồm dựng mặt bằng, mặt đứng, mặt cắt, triển khai chi tiết cấu tạo, thống kê cửa và vật liệu hoàn thiện, chỉnh sửa theo góp ý.

Ranh giới với kiến trúc sư nằm ở quyền quyết định phương án. Họa viên thể hiện ý tưởng của người khác; kiến trúc sư đề xuất và bảo vệ ý tưởng, làm việc trực tiếp với chủ đầu tư, chịu trách nhiệm về hồ sơ. Trên thực tế ở các văn phòng nhỏ ranh giới này khá mờ, và đó vừa là cơ hội vừa là rủi ro.

Vì sao nhiều người mắc kẹt ở vị trí họa viên

Vì công ty luôn cần người triển khai nhanh, và bạn càng giỏi triển khai thì càng khó được rút ra khỏi việc đó. Đây là cái bẫy phổ biến: sau 4 đến 5 năm, kỹ năng dựng bản vẽ rất chắc nhưng chưa từng tự làm phương án nào từ đầu, chưa từng ngồi họp với chủ đầu tư, nên hồ sơ năng lực không đủ để ứng tuyển vị trí kiến trúc sư.

Cách thoát ra không phải là làm nhiều hơn, mà là đổi loại việc mình nhận. Chủ động xin tham gia giai đoạn phương án dù chỉ là dựng khối so sánh, xin đi họp cùng, nhận những hạng mục nhỏ nhưng trọn vẹn từ ý tưởng tới hồ sơ. Một công trình nhỏ mà bạn làm trọn có giá trị hơn mười công trình lớn mà bạn chỉ vẽ chi tiết.

Phần mềm nên đầu tư theo thứ tự nào

• →AutoCAD — bắt buộc, là ngôn ngữ chung của hồ sơ kỹ thuật tại Việt Nam. Cần thạo tới mức không phải nghĩ về thao tác.
• →SketchUp — dựng khối nhanh ở giai đoạn ý tưởng, kiểm tra tỷ lệ và bóng đổ. Dễ học, hiệu quả cao trên mỗi giờ bỏ ra.
• →Revit Architecture — đây là khoản đầu tư quyết định thu nhập. Các tổng thầu và văn phòng nước ngoài gần như đều yêu cầu hồ sơ dạng mô hình BIM, và đó là nhóm trả cao nhất.
• →Lumion hoặc Enscape — xuất phối cảnh thuyết minh. Hữu ích nhưng đừng ưu tiên trước Revit, vì đây là kỹ năng dễ thuê ngoài.

Nếu bạn định học Revit một cách bài bản, tham khảo lộ trình học Revit từ đầu trong 6 tháng.

Mức lương và bước nhảy khi lên kiến trúc sư

Theo tin tuyển dụng có ghi rõ lương trên JobBIM, họa viên kiến trúc thường ở mức 8 đến 13 triệu. Kiến trúc sư có 2 đến 5 năm kinh nghiệm ở mức 13 đến 22 triệu. Khoảng cách giữa hai vị trí thường là 1,5 đến 2 lần, và phần chênh đó đến từ trách nhiệm phương án chứ không phải từ số giờ ngồi vẽ.

Hai yếu tố tạo bước nhảy nhanh nhất: biết Revit ở mức làm được việc thật, và có hồ sơ chứng minh mình đã làm trọn một công trình. Với người chưa có bằng kiến trúc sư, con đường thực tế là tích lũy hồ sơ ở văn phòng nhỏ nơi bạn được giao việc rộng, rồi chuyển sang công ty lớn với vai trò cao hơn. Xem thêm dữ liệu tại trang lương kiến trúc sư.

Một hướng đi ít người nghĩ tới

Không phải ai cũng phải lên kiến trúc sư thiết kế. Họa viên thạo Revit hoàn toàn có thể chuyển sang vai trò BIM Modeler hoặc BIM Coordinator bộ môn kiến trúc, nơi kỹ năng dựng mô hình chính xác được trả giá cao và ít phụ thuộc vào năng khiếu thẩm mỹ. Mảng quy hoạch cũng là lựa chọn tốt cho người thiên về logic và số liệu, tìm hiểu thêm ở bài kiến trúc sư quy hoạch làm gì.